Tek kelimeyle memleket, okul, iş ve hayat

Birkaç gündür sosyal medya, oyunlaştırma ve veri toplama üstüne kafa yoruyorum. Basit araç ve yöntemler kullanarak nelere ulaşabiliriz diye bakınıyorum. Bu arayışta ilk denemeyi uzun zamandır merak ettiğim bir konuyla hayata geçirdim: tek kelimelik çağrışımlar.

Sosyal medyanın çenesi en düşük platformu Twitter’da kullanıcıların çoğu 140 karakterin hiçbir şeye yetmemesinden yakınıyor. Kimileriyse yeni iletişimin daha da kısa yapılardan oluşacağını söylüyor. Zira ortalama tweet mesajları çok nadir 140 karakteri zorluyor (bu konuyu da içeren sevdiğim bir rapor var).

140 karakterden daha zor olan şey ise ‘tek kelime’. Örneğin annenizi tek kelimeyle anlatabilir misiniz? Ya tatili? Bulgur pilavını? İnterneti? Deneyin bakalım. Zordur.

Bugün sabaha karşı hepimizin en genel kavramları üstüne tek kelimelik çağrışımları denemek istedim. Katılımcılara yaşadıkları ülkelerin, okuyorlarsa okullarının, çalışıyorsa işlerinin onlara tek kelimeyle ne çağrıştırdığını sordum.

Kullandığım Yöntem:

Öncelikle Google Belgeler hizmetinden faydalanarak bir form oluşturdum. Sorularsa şöyleydi:

  • Türkiye’de mi yaşıyorsunuz? (Evet / Hayır)
  • Yaşadığınız ülkeyi tek kelime ile tanımlayınız.
  • Çalışıyor musunuz? (Evet / Hayır)
  • (Evet yanıtı verenlere) İşinizi tek kelimeyle tanımlayınız.
  • Öğrenci misiniz? (Evet / Hayır)
  • (Evet yanıtı verenlere) Okulunuzu tek kelimeyle tanımlayınız.
  • (Bütün katılımcılara) Hayatınızı tek kelimeyle tanımlayınız.

Ardından gün içinde Twitter hesabımdan 3 defa, Facebook sayfamdan 1 defa katılım çağrısı yaptım. Anketin ardından katılımcıların cevaplarını satır satır gözden geçirip gerekli düzenlemeleri yaptım (herhangi bir yanıtta birden fazla kelime kullananların 41 girişi sildim, imla hatalarını düzelttim, kabaca yuvarlamalar yaptım -örneğin vatanım ile vatan kelimelerini birleştirdim- ve sonuçları gruplayarak ücretsiz bir web hizmeti ile görselleştirdim)

Yukarıda özetlemeye çalıştığım düzenlemeler yeterince yorduğu için semantik gruplamaları yap(a)madım. Bazı kelime öbekleri eşanlamlı olmasına rağmen gruplanamayarak ayrı kaldı (yazının sonunda kullandığım verileri paylaşacağım. Dilerseniz bunu siz yapabilirsiniz).

Katılımcı profili ve sonuçlar

Öncelikle bu arayışımı duyurmak için yardımcı olan ve doldurarak katılan herkese teşekkür ediyorum. Özetleyecek olursak:

  • Katılımcı sayısı: 2.309
  • Türkiye’de yaşayanların oranı: %95
  • Türkiye dışında yaşayanların oranı: %5
  • Bir işte çalışıyor olanların oranı: %69
  • Bir kurumda eğitim alıyor olanların oranı: %39

İşin esas keyfi elbette verileri görselleştirince ortaya çıktı. İşte algılarımız ve ruh halimizin resmi:

Çoğunuz aşina olmalı ama yine de hatırlatmış olayım. Görselleştirmelerdeki kelimelerin büyüklüğü kullanım sıklığını temsil ediyor. Yani 10 defa kullanılan bir kelime, 2 defa kullanılana kıyasla daha büyük oluyor.

Tek kelimeyle ‘Türkiye’

Türkiye’de yaşayanların Türkiye’yi özetlerken en sık kullanılan kelime kaos oldu. İlginçtir; diğer soruların hiçbirinde bir kelime bu kadar baskın olmadı. (Görselleştirme en çok kullanılan ve 2 harften fazla olan ilk 200 kelimeyi temsil ediyor). Tıklayarak büyütebilir, tekrar tıklayarak geri dönebilirsiniz.

Tek kelimeyle ‘gurbet’

Gurbet kelimesi lafın gelişi elbet. Türkiye dışındakilerin yaşadıkları ülkeleri tanımlarken kullandığı kelime öbeğinde katılımcılar daha çok hava durumu ve sosyal şartları tanımlıyordu. Soğuk, özgür, düzenli gibi kelimelerin yoğunlaştığı sonuçlar şöyle gerçekleşti (Görselleştirme en çok kullanılan ve 2 harften fazla olan ilk 200 kelimeyi temsil ediyor):

Tek kelimeyle ‘işyeri’

Yukarıda da değindiğim gibi katılanların yüzde 69’u çalışanlardan oluşuyordu. İşlerini tanımlarken kullandıkları kelimelerin gruplanması ortaya şöyle bir tablo çıkardı (Görselleştirme en çok kullanılan ve 2 harften fazla olan ilk 200 kelimeyi temsil ediyor).

Tek kelimeyle ‘okul’

Okuyan kesimi oluşturan yüzde 39 oranındaki katılımcıların ruh hali aşağıdaki gibi şekillendi (Görselleştirme en çok kullanılan ve 2 harften fazla olan ilk 200 kelimeyi temsil ediyor).

Tek kelimeyle ‘hayat’

Açıkçası cevaplarını en merak ettiğim soru hayata dair olandı. Buyrun dikkatle incelemeye değer ve ilginç bir sonuç ortaya koyan ruh halimiz (Görselleştirme en çok kullanılan ve 2 harften fazla olan ilk 200 kelimeyi temsil ediyor):

Kullandığım verilerin ham halini CSV formatında bu yazıda gördüğünüz bütün görseller ve arındırılmış, düzeltilmiş kategorik kelime gruplarıyla indirebilir, inceleyebilir, dilediğiniz gibi yeniden kullanabilirsiniz.

Anketin yöntemi, görselleştirmesi gibi konularda hatalarım olabilir. Bu konuda özel bir uzmanlığım yok. Bir hatam varsa uyayırsanız bir dahakine doğrusunu yapmaya gayret ederim.

Bu konuda kafamda bazı başka fikirler de var. Onları da gerçekleştikçe paylaşacağım. Takipte kalın!

, ,

7 Responses to Tek kelimeyle memleket, okul, iş ve hayat

  1. sedat kahraman 27/11/2012 at 00:29 #

    Dün sabah güzel bir “günaydın” mesajıydı amirim :)

    • arm 27/11/2012 at 01:11 #

      kaotik demistim.. hem sasirdim hem sasirmadim, burasi ortadogu sonucta.

  2. rakamsal 27/11/2012 at 00:34 #

    Çalışan oranı yüksek çıkmış bence. Pek çok öğrenci, (Eğitim alıp almadığı sorgulanmayacağını düşünerek) evet çalışıyorum demiştir. Ben öğrenciyim, az kalsın evet diyordum mesela.

  3. Mithat AKTEL 27/11/2012 at 00:52 #

    İnsanların yalancı kimliklere büründüğü bir Dünya sosyal mecralar.Hiç bir düşüncemi 140 karaktere sığdıramadım,yapsamda kalanlar oldu benden taraf,

  4. dedunaber 27/11/2012 at 09:38 #

    evet okul süper iş sıkıcı.
    başka bir diyeceğim yok sayın yargıç

  5. beyhan 28/11/2012 at 16:31 #

    aynı anlama gelen birden fazla kelimeyi tek bir kelime ile ifade edip o şekilde saydırırsanız daha anlamlı olacaktır.

Trackbacks/Pingbacks

  1. Bir tek dileğim var... - M. Serdar Kuzuloğlu - 18/01/2015

    […] Tek kelimeyle memleket, okul, iş ve hayat başlıklı yazımda özetlediğim anket, bir akşam vakti aklıma düşen bir meraktan doğmuştu. Hiçbir iddiası yoktu ama sonuçlarıyla kendince bir durum tespiti yapıyordu. […]

Bu yazıyı tamamlayacak katkılarınızı beklerim